Khám phá Tết cổ truyền: Dòng chảy của những phong tục nghìn năm (Phần 8)

Đêm Giao Thừa: Khoảnh khắc thiêng liêng kết nối hai thế giới

Khi tiếng kim đồng hồ nhích dần về con số 12, không gian như cô đặc lại trong một sự im lặng đầy quyền năng. Giao thừa không chỉ là một cột mốc thời gian khô khan trên lịch; đó là giờ “Tý” – khoảnh khắc vạn vật nín thở để thực hiện một cuộc hoán đổi vận mệnh. Giữa cái se lạnh của đêm cuối đông, có một ranh giới mỏng manh đến vô hình được mở ra, nơi người Việt tin rằng đất trời và con người, quá khứ và tương lai, âm và dương đang giao hòa trong cùng một nhịp đập.

Cách chuẩn bị cỗ cúng đêm Giao thừa đầy đủ, chuẩn phong tục

Ngọn lửa vĩnh cửu và linh hồn của ban thờ gia tiên

Tâm điểm của đêm Giao thừa không nằm ở những ồn ào ngoài phố thị, mà ngự trị tại ban thờ gia tiên – nơi khí thiêng tụ hội mạnh mẽ nhất. Trong bóng tối mênh mông của đêm 30, ngọn lửa trên ban thờ chính là “thần thái” của ngôi nhà. Cho dù là ánh đèn dầu bập bùng hay đôi chân nến rực cháy, ngọn lửa ấy tuyệt đối không được phép tắt. Nó là sinh khí, là hơi ấm dẫn đường cho linh hồn tổ tiên vượt qua ranh giới của cõi hư ảo để trở về với con cháu. Ngọn lửa rực sáng giữa làn khói hương vòng quẩn quanh tạo nên một không gian huyền bí, nơi mỗi lời khấn thầm đều như được chạm vào cội nguồn.

Trên ban thờ lúc này, mọi thứ đều mang hơi thở của sự tinh khiết và hy vọng. Con gà luộc da vàng óng ngậm đóa hoa hồng đỏ rực, đĩa xôi gấc mang sắc màu của vận may, chén rượu nồng sực nức hương nếp mới. Người Việt không cầu xin sự giàu sang vội vã, họ đứng trước ban thờ để cầu mong một năm “mưa thuận gió hòa”. Đó là một lời khấn nguyện đầy khiêm nhường nhưng cũng đầy bản lĩnh của những con người hiểu rằng, sự bình an đầu năm chính là cái gốc của mọi sự thịnh vượng về sau.

Khoảnh khắc đối diện ngưỡng cửa và tục tự xông đất

Ít ai để ý rằng, ngay trước phút giao thừa luôn có một khoảng lặng cực ngắn. Đó là giây phút “tẩy trần” về mặt tâm thức, khi con người đối diện với chính mình sau một năm bôn ba. Người ta tự nhủ lòng mình về những điều chưa trọn vẹn, để rồi khi đồng hồ điểm 0:00, mọi muộn phiền chính thức được gác lại phía sau cánh cửa.

Chính lúc này, tục xông đất hiện lên như một hành động “đánh cược” với vận may đầu năm. Có người mời khách hợp tuổi, nhưng cũng có nhiều người chọn cách tự “xông đất” cho chính gia đình mình. Họ bước ra hiên nhà, nhìn lên bầu trời bao la để cảm nhận sự chuyển động của tinh tú, rồi bước ngược vào ngưỡng cửa với tâm thế của một người tự làm chủ vận hội mới. Bước chân đầu tiên ấy mang theo niềm tin sắt đá rằng, chính mình chứ không ai khác, sẽ là người rước linh khí và sự hanh thông về cho nếp nhà thân thương.

Sự bao dung dưới ánh sáng trầm và hành trình tìm bình an

Giao thừa là thời khắc mà lòng người trở nên dịu dàng nhất. Mọi hiềm khích của 365 ngày qua đều được xóa bỏ trong một cái ôm, một lời chúc hay một bao lì xì đỏ thắm. Người Việt tin rằng, nếu giây phút đầu năm ta đối xử với nhau bằng sự bao dung, thì cả năm sẽ nhận lại sự thuận hòa. Tiếng cười nói trong nhà, tiếng mời nhau chén trà của hàng xóm láng giềng hòa quyện với tiếng chuông chùa thỉnh thoảng vọng lại từ xa, tạo nên một bản giao hưởng của sự an lạc.

Nhiều người chọn cách bước ra khỏi nhà ngay sau phút chuyển giao để đi chùa hái lộc. Việc mang về một nhành lá non hay nén hương thơm từ nơi cửa Phật thanh tịnh để đặt lên ban thờ gia tiên chính là cách người Việt “ướp” hương vị của sự bình an vào tổ ấm của mình. Nhành lộc ấy là hiện thân của sức sống mới, là lời cam kết của thiên nhiên về một mùa xuân tái sinh.

Phép màu từ sự kết nối

Đêm Giao thừa, suy cho cùng, là một cuộc đại hội ngộ tâm linh. Khi ánh lửa trên ban thờ vẫn cháy sáng và mùi hương trầm còn thoang thoảng, người Việt hiểu rằng mình không bao giờ cô độc giữa dòng đời. Chúng ta có tổ tiên chở che phía sau, có gia đình ấm áp bên cạnh và có một niềm tin bất diệt vào những khởi đầu mới. Phép màu của đêm Giao thừa chính là sự hồi sinh của hy vọng, nơi mỗi nếp nhà đều trở thành một bến đỗ bình yên nhất giữa đại dương thời gian vô tận.

 

Gmail
Messenger
Hotlines